Gebruikershulpmiddelen

Site-hulpmiddelen


biertypen:1_inleiding

Biertypen

Door bierliefhebbers worden bieren ingedeeld in biertypen afhankelijk van de eigenschappen van een bier.

Inleiding

Het aantal verschillende bieren dat gebrouwen kan worden met mout, hop, water en gist is eindeloos. Dit komt doordat er veel variatie in deze grondstoffen bestaat. Zo kan mout kan gemaakt worden van gerst maar ook van tarwe, haver en rogge. Door te spelen met kiemtijden en de temperatuur waarbij de mout gedroogd wordt kunnen veel verschillende soorten mout worden geproduceerd met hetzelfde partij gerst. Om het helemaal complex te maken heb je ook nog verschillende gerstrassen die vermout kunnen worden en spelen ook klimatologische omstandigheden een rol. Ook bij hop heb je heel veel variëteiten. Hop zorgt niet alleen voor bitterheid maar ook voor een hoppige smaak. Deze hoppige smaak kan fruitig, kruidig, bloemig of harsig zijn. Ook combinaties zijn mogelijk. In brouwwater zijn mineralen opgelost. De opgeloste mineralen en concentraties hebben ook hun invloed op de smaak van het bier. Een belangrijke smaakmaker is gist. Tijdens de vergisting maakt de gist smaakstoffen aan. Elke gist heeft zijn eigen gamma aan smaakstoffen en verhoudingen aan smaakstoffen die aangemaakt wordt. De gebruikte gist kan zeer bepalend zijn voor de smaak van het bier. Naast mout, hop, water en gist kunnen toevoegingen worden gebruikt zoals suikers, fruit, en kruiden die ook hun invloed hebben op de smaak van het bier.

De bereidingswijze die gevolgd heeft ook grote invloed op de smaak van het bier. Gist kun je bijvoorbeeld gist op verschillende temperaturen zijn werk laten doen en dat maakt voor het smaakprofiel veel uit. Ook de hoeveelheid gist waarmee je de vergisting start heeft zijn invloed. Er zijn al met al veel factoren die de uiteindelijke smaak van het bier bepalen. Geen wonder dat er heel veel verschillende bieren zijn. En omdat het gaat om een natuurlijk product dat tot stand komt na een biologisch proces met grondstoffen die in kwaliteit kunnen variëren is het een hele kunst om bier te brouwen dat constant van smaak is.

Afhankelijk van de beschikbaarheid van bepaalde grondstoffen ontwikkelden zich regionaal bepaalde bierstijlen. Maar ook de locale regelgeving is van invloed geweest. Zo mocht er op grond van het Duitse Reinheitsgebot geen kruiden en suikers worden gebruikt in bier. In Nederland en België bemoeide locale overheid zich ook met de samenstelling van de grondstoffen. Vaak had dat een belastingtechnische achtergrond. Zo werd er belasting geheven op gruit, het kruidenmengsel dat in de middeleeuwen gebruikt werd voor het aankruiden van bier voordat hop in zwang kwam.

Kenmerken

Biertypen worden gekenmerkt door het alcoholgehalte, kleur, bitterheid helderheid, koolzuurgehalteen smaak van het bier. Voor wat betreft de smaak wordt gekeken naar de geur, smaak in de mond, mondgevoel, body en nasmaak.

Meerdere indelingen

Er bestaan verschillende biertype-indelingen. De ene is wat gedetailleerder dan de andere. Een factor die een rol spelt is het land waarin de indeler woont. Dat bepaalt namelijk de beschikbaarheid van de bieren. De indeler heeft altijd de neiging de bieren die lokaal verkrijgbaar zijn gedetailleerder in te delen dan de bieren waar hij zo nu en dan een hand op kan leggen.

Het fundament voor de huidige biertype-indeling is gelegd door de Britse bierschrijver Michael Jackson. In zijn boek The World Guide To Beer uit 1977 benoemde biertypen op grond van locale gewoonten en namen. Dat deed hij niet alleen voor de Britse bieren maar wereldwijd. De Belg Peter Crombecq met wie Michael Jackson contacten onderhield heeft in zijn Biersmaken zakboekje dat voor het eerst uitkwam in 1984 een uitgebreide indeling opgenomen van de Belgische bieren.

De Amerikaan Fred Eckhardt publiceerde in 1989 zijn boek The Essentials of Beer Style. In dit boek beschreef hij als eerste een groot aantal Amerikaanse bierstijlen. Ook beschreef hij andere bierstijlen uitgebreider dan Michael Jackson dat deed. De indeling van Eckhardt is de basis geweest voor de BJCP Style Guidelines. Bij deze indeling worden 71 biertypen onderscheiden.

Een voorbeeld waaruit blijkt dat de locale beschikbaarheid van bieren een rol speelt is te zien aan indeling van Duitse bieren gemaakt door German Beer Institute. Bij deze indeling is elke nuancering in het Duitse bierlandschap benoemd. Deze indeling kent 64 Duitse biertypen.

In Nederland heeft Derek Walsh baanbrekend werk verricht als het gaat om biertype-indeling. In 2002 gaf hij zijn Biertypengids uit. In dit werkje werden naast de traditionele Belgische, Engelse en Duitse biertypen, de op dat moment hier minder bekende Amerikaanse biertypen beschreven. Hij onderverdeelde de bieren in de zogenaamde A, B, C en D klassen in navolging van de indeling die al langer gevolgd werd door het Bierkeurmeestersgilde(BKG) en gebruikt werd bij de beoordeling van zelfgebrouwen bieren bij wedstrijden voor hobbybrouwers.

  • A lichtgekleurde bieren met een begin SG onder de 1060
  • B donkergekleurde bieren met een begin SG onder de 1060
  • C lichtgekleurde bieren met een begin SG boven de 1060
  • D donkergeleurde bieren met een begin SG boven de 1060

Op deze wiki zijn ook alternatieve sorteringen te vinden van de biertypen dwars door de A,B, C en D indeling.

Uitbreiding indeling

Jarenlang is bij het BKG het beleid gevoerd dat bij wedstrijden alleen bieren ingezonden konden worden die pasten binnen biertypen die in Nederland redelijk goed verkrijgbaar waren. In 2010 is dit beleid gewijzigd. Alle bierentypen genoemd in de Biertypengids van Derek Walsh kunnen nu ingezonden worden. Daarnaast zijn er zelfs nog een paar biertypen meer opgenomen in de lijst zoals Bitter Blond en Sterk Witbier. Maar er zijn ook een paar biertypen verdwenen zoals Robust Porter en Vienna In totaal zijn nu 63 biertypen opgenomen in de Labo-lijst. Naar verwachting zal de lijst de komende jaren verder groeien.

De beschrijvingen van de biertypen zijn hier te vinden.

Welk biertype

Voor degenen die mee willen doen aan wedstrijden is het belangrijk dat de bieren in gezonden worden in het juiste biertype. Immers de bieren worden beoordeeld op het al dan niet voldoen aan de criteria van het biertype. Hierbij zijn de omschrijvingen van de biertypen behulpzaam. Door eerst te bedenken wat voor soort bier je wilt brouwen, daar alles over te weten en de aanschaf van de juiste ingrediënten verhoog je je kans op een prijs.

Soms echter heb je een bier gebrouwen dat erg lekker is maar waarbij je niet meteen een bepaald bier voor ogen had. In dat geval kan de Style finder van Crafbeer.com je misschien helpen naast het overzicht dat hiervoor genoemd is.

Periodiek systeem der bierstijlen

Bert Schutte heeft een mooi overzicht gemaakt van de biertypen die je hier kunt downloaden.

periodiek_systeem_der_bierstijlen.pdf

Bierglazen

Het is gebruikelijk dat elke biertype in zijn eigen glas geschonken wordt. Op de pagina met de omschrijvingen van de biertypen zijn links gemaakt naar Google Image. Via deze links kun je zien in wat voor soort glazen bij de verschillende bieren horen.

In de opleiding voor de horeca wordt hieraan ook aandacht besteed.

This website uses cookies for visitor traffic analysis. By using the website, you agree with storing the cookies on your computer.More information
biertypen/1_inleiding.txt · Laatst gewijzigd: 2017/11/06 17:18 (Externe bewerking)